วิธีการพัฒนางานที่เป็นที่รู้จักกันดีอย่างหนึ่งนั้นก็คือการเตรียมถอดเปลี่ยน-ติดตั้งแม่พิมพ์อย่างรวดเร็ว (Quick Die Change : QDC) โดยกรณีที่ติดตั้งแม่พิมพ์ที่มีชื่อเรียกเป็น “mold” ซึ่งแยกเป็นคนละกลุ่มกับ “die” อาจจะเรียกเป็น Quick Mold Change : QMC ให้ตรงกันกับชนิดของแม่พิมพ์แบบที่เรียกว่า “โมลด์” ก็มีใช้อยู่เช่นกัน รวมทั้งวิธีการเตรียมเปลี่ยน-ติดตั้งแม่พิมพ์อย่างรวดเร็วด้วยสัมผัสเดียว (One Touch Exchange of Die : OTED) ซึ่งต่างก็ได้มีการนำวิธีการดังกล่าวไปประยุกต์ใช้กับงานอื่น ๆ อย่างแพร่หลาย เพราะว่าสามารถช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการใช้งานเครื่องจักรและอุปกรณ์ ช่วยเพิ่มผลผลิต ลดต้นทุนการผลิต สามารถเปลี่ยน-ติดตั้งแม่พิมพ์ได้มากครั้งกว่าในเวลาที่เท่ากัน ผลิตในปริมาณที่น้อยกว่าได้ในแต่ละครั้ง หรือแต่ละล็อตการผลิต มีปริมาณของคงคลังที่ต่ำกว่า มีคุณภาพที่ดีกว่า มีความสูญเสียน้อย เกิดความเครียดในการทำงานน้อยกว่า ช่วยส่งเสริมการทำงานเป็นทีม เพิ่มความคล่องตัว-ยืดหยุ่นในการผลิต และขีดความสามารถในการแข่งขัน และผลดีอื่น ๆ อีกมาก แต่อย่างไรก็ตามในที่นี้จะกล่าวถึง แม่พิมพ์ปั๊มตัดเฉือน-ขึ้นรูปแบบเปลี่ยน-ติดตั้งเร็วหรืออาจเรียกสั้นๆ เป็นแม่พิมพ์ปั๊มแบบเปลี่ยน-ติดตั้งเร็ว (Quick Die Change type dies) ซึ่งเป็นแม่พิมพ์ที่จะช่วยให้การเปลี่ยน-ติดตั้งแม่พิมพ์รวดเร็วยิ่งขึ้นและลดเวลาที่ใช้ลงได้ มีต้นทุนของแม่พิมพ์ต่ำลง รวมทั้งสามารถทำให้แม่พิมพ์มีขนาดและน้ำหนักลดลงได้มากกว่าเดิมอีกด้วย สำหรับจุดเด่นที่สุดของวิธีนี้ก็คือ ความสามารถในการตอบสนองต่อการผลิตที่มีจำนวนความหลากหลายของชนิดชิ้นงานมาก ๆ แต่ต้องการผลิตด้วยปริมาณน้อย ๆ ซึ่งแม่พิมพ์ปั๊มแบบเปลี่ยน – ติดตั้งเร็วนี้สามารถรองรับได้เป็นอย่างดี โดยจะใช้แผ่นรองรับและยึดชิ้นส่วนของแม่พิมพ์ที่มีขนาดคงที่ร่วมกัน จึงทำให้ในระหว่างการผลิตและนำแม่พิมพ์ไปใช้งานนั้นมีการจัดเก็บ รวมทั้งการดูแลรักษาได้อย่างมีประสิทธิภาพ ดังรายละเอียดต่อไปนี้

ชุดเปลี่ยนแม่พิมพ์ด้วยความรวดเร็ว (Quick Die Change unit)

การเตรียมถอดเปลี่ยน-ติดตั้งแม่พิมพ์ด้วยความรวดเร็วภายในเวลาหลักหน่วย (Single Minute Exchange of Die : SMED) นั้น จะมีแนวคิดดำเนินการที่หลากหลายแตกต่างกันไปในรายละเอียด ตามแต่ละชนิดและลักษณะโครงสร้างแม่พิมพ์ที่ใช้สำหรับผลิตผลิตภัณฑ์หรือชิ้นงาน {เป็นแม่พิมพ์ฉีดขึ้นรูปพลาสติกหรือฉีดขึ้นรูปซิลิโคนทั้งเป็นแม่พิมพ์แบบที่ไม่มีหรือมีส่วนของ “รันเนอร์ (runner)” หรือ “ทางวิ่ง” ภายในแม่พิมพ์ ซึ่งอาจต้องใช้อุปกรณ์ให้ความร้อน-หล่อเย็นที่แตกต่างกันไป เป็นแม่พิมพ์หล่อฉีดขึ้นรูปจากน้ำโลหะหรือเป็นแม่พิมพ์ปั๊มตัดเฉือน-ขึ้นรูปวัสดุเป็นต้น} ความยืดหยุ่นและรูปแบบการนำแม่พิมพ์มาใช้ในการผลิตขององค์กรนั้นๆ (รับจ้างผลิตชิ้นงานเท่านั้นโดยใช้แม่พิมพ์ที่มีอยู่แล้วของลูกค้า การออกแบบ-ผลิตแม่พิมพ์ และใช้แม่พิมพ์ดังกล่าวผลิตชิ้นงานด้วยหรืออื่นๆ) หรือขนาด-น้ำหนักที่แตกต่างกันของแม่พิมพ์นั้นๆ เป็นต้น สำหรับในกรณีที่เป็นแม่พิมพ์ปั๊มตัดเฉือน-ขึ้นรูปวัสดุ ก็อาจจะเลือกใช้ชุดเปลี่ยนแม่พิมพ์ด้วยความรวดเร็ว เพื่อทำให้การผลิตสามารถส่งมอบด้วยเวลาสั้นๆ ได้ ซึ่งอุปกรณ์นี้จะเป็นโครงสร้างที่มีชุดโครงแม่พิมพ์หรือดายเซ็ตเป็นแบบสำหรับติดตั้งแม่พิมพ์เข้าไปภายในได้ด้วยการเปลี่ยนเพียงส่วนเฉพาะที่อยู่ภายในแม่พิมพ์เท่านั้น ส่วนการกำหนดตำแหน่งจะอาศัยหมุดกำหนดตำแหน่งหรือที่ตั้ง (locating pin หรือ location pin) ที่อาจเรียกได้ว่าเป็นหมุดแบบที่ปรับเลื่อนได้ แต่ในกรณีที่เป็นหมุดแบบที่มีความคลอน-ให้ตัวได้ก็จะทำให้ไม่สามารถนำมาใช้กับแม่พิมพ์ที่มีเคลียแรนซ์ (ช่องว่างระหว่างชิ้นส่วนพันช์-ดายของแม่พิมพ์) ที่มีค่าน้อยๆ ได้ จึงต้องเพิ่มความเที่ยงตรงและแม่นยำของแม่พิมพ์ด้วยการใช้แกนนำทางภายใน (inner guide หรือ stripper guide pin หรือ guide pin หรือ guide post) เข้ามาใช้ร่วมอยู่ภายในแม่พิมพ์อีกด้วยจึงจะสามารถนำมาใช้กับแม่พิมพ์ที่มีเคลียแรนซ์น้อยๆ ได้

อย่างไรก็ตามไม่ได้หมายความว่าเพียงแต่มีการใช้ชิ้นส่วนแกนนำทางภายในอยู่ภายในแม่พิมพ์แล้วจะเพียงพอสำหรับการตัดเฉือนของแม่พิมพ์ที่มีเคลียแรนซ์น้อยๆ แต่ว่าจะต้องพิจารณาเลือกใช้ชิ้นส่วนแกนนำทางภายในที่ใช้สำหรับแม่พิมพ์ที่มีความแม่นยำด้วย และการสั่งซื้อชิ้นส่วนนำทางนี้มาใช้แนะนำให้สั่งซื้อเป็นชุดที่มีทั้งส่วนที่เป็นแกน และปลอกประกอบซึ่งเข้าคู่อยู่ด้วยกันด้วยค่าเคลียแรนซ์ 3-7 ไมครอน (ไมโครเมตร) หรือมีเคลียแรนซ์เท่ากับ 0.003-0.007 มิลลิเมตร ตามความต้องการในการใช้งาน สำหรับแม่พิมพ์ปั๊มแบบเปลี่ยน-ติดตั้งเร็วดังที่แสดงในรูป ที่ 1 นั้นจะประกอบด้วยส่วนจับยึดเร็ว (QDC holder) กับส่วนแม่พิมพ์ปั๊มที่เปลี่ยน-ติดตั้งได้เร็ว (QDC die) อยู่ด้วย

 

https://www.mreport.co.th/experts/technology/029-%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B8%A1%E0%B8%9E%E0%B9%8C%E0%B8%9B%E0%B8%B1%E0%B9%8A%E0%B8%A1-%E0%B9%80%E0%B8%9B%E0%B8%A5%E0%B8%B5%E0%B9%88%E0%B8%A2%E0%B8%99-%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B8%95%E0%B8%B1%E0%B9%89%E0%B8%87%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B9%87%E0%B8%A7